زمانی که صحبت از درمان کامپیوتر آلوده به میان می آید، همه ما به سرعت دست به کار شده و برای رفع مشکل تلاش می کنیم. اما واقعا چقدر در مورد ویروس ها، جاسوس افزارها، تروجان ها، کرم ها و تفاوت بین آنها می دانیم؟ در این مقاله یک راهنمای مفید برای درک همه انواع بدافزارها (malware) و تفاوت آنها نسبت به هم ارائه خواهیم داد.
نکته بحث امروز -البته برای کمک به آموزش دوستان و خانواده خود- در مورد انواع مختلف بدافزارها و کنار گذاشتن باورهای غلط و اشتباه در مورد ویروس ها و کلا بدافزارها است. کسی چه می داند! حتی اگر خیلی هم حرفه ای باشید، شاید با خواندن این مقاله یک یا دو چیز جدید هم یاد بگیرید.
بدافزار چیست؟
واژه بدافزار کوتاه شده نرم افزار مخرب (malicious software) است این واژه اصطلاحی عمومی برای توصیف تمام ویروس ها ، کرم ها ، جاسوس افزارها ، و تقریبا هر چیزی که به طور خاص برای صدمه به کامپیوتر و یا سرقت اطلاعات طراحی شده، می باشد.
ویروس ها گویی با خراب کردن فایلهای شما، می خواهند انتقام بگیرند!
واژه ویروس های کامپیوتری اغلب به جای بدافزار استفاده می شود ، هر چند در واقع این دو واژه به یک معنی نیستند. در دقیق ترین معنی ، ویروس برنامه ای است که خود را مدام تکثیر کرده و کامپیوتر را با گسترش خود از یک فایل به فایل دیگر آلوده می کند. سپس وقتی فایل ها از یک رایانه به دیگری کپی شده و بین دو یا چند رایانه به اشتراک گذاشته می شوند، از کامپیوتر آلوده به دیگران منتقل می شود و این روند همچنان ادامه پیدا می کند.
اکثر ویروس خود را به فایل های اجرایی متصل می کنند، اما برخی می توانند به فایل های ذخیره اطلاعات بوت ، اسکریپت فایلهای اتوران autorun ، فایلهای آفیس و یا حتی در برخی موارد ، به فایل های دلخواهی متصل شوند. بسیاری از این ویروس ها ، مانند ویروس CIH برای این طراحی شده اند تا رایانه شما را به طور کامل به سمت غیر قابل استفاده شدن ببرند. همچنین برخی ویروس ها به سادگی فایل های شما را حذف کرده و یا خراب می کنند، نقطه نظر کلی این است که ویروس ها برای خراب کردن و از بین بردن اطلاعات طراحی شده اند.
شما می توانید با استفاده از نرم افزار های آنتی ویروس که همیشه آخرین به روزرسانی آنها را انجام داده اید، و اجتناب از بازکردن فایل های مشکوک که در صندوق پست الکترونیک و غیره با آنها برخورد می کنید، از حملات ویروس ها در امان بمانید. توجه ویژه ای به نام فایل ها کنید مثلا اگر فایلی قرار است فایل mp3 باشد و نام به این شکل است: mp3.exe ، شما با یک ویروس سر وکار دارید!
با اوست نگهبان سیستم خود باشید
جاسوس افزارها دزد اطلاعات شما هستند!
جاسوس افزار(Spyware) در تعریف، عبارت است از هر نرم افزار نصب شده بر روی کامپیوتر، که اطلاعات را بدون اطلاع شما جمع آوری کرده، و آنها را به سازنده خود بفرستد. سازنده برنامه با استفاده از اطلاعات شخصی شما، برای مقاصد سوء خود استفاده می کند. ممکن است این جاسوسی به شکل keylogging (جاسوسی صفحه کلید) برای کشف و استفاده از رمزعبور، تماشای نتایج جستجو، تغییر صفحه خانگی و موتور جستجوی مرورگر شما، اضافه کردن نوار ابزار مضر یا ناخواسته به مرورگر ، یا فقط سرقت شماره کارت اعتباری شما باشد.
از آنجا که نرم افزارهای جاسوسی عمدتا به منظور کسب درآمد از جیب شما طراحی شده اند، معمولا نیازی به خرابکاری در کامپیوتر شما ندارند. در حقیقت بسیاری از کاربران بدون اینکه حتی از وجود آن اطلاع داشته باشند، روی رایانه خود نرم افزارهای جاسوسی در حال اجرا دارند. اما به طور کلی آنهایی که دارای یک جاسوس افزار نصب شده روی رایانه خود هستند، احتمالا تعداد دیگری هم بدافزار دارند. هنگامی که روی رایانه شما تعدا زیادی نرم افزار جاسوسی در حل اجرا باشند، خواه ناخواه سرعت رایانه هم پایین می آید.
چیزی که بسیاری از مردم در مورد نرم افزارهای جاسوسی درک نمی کنند، این است که هر نرم افزار آنتی ویروسی قابلیت شناسایی نرم افزارهای جاسوسی را ندارد. شما باید از فروشنده بپرسید تا مطمئن شوید نرم افزاری که شما برای حفاظت از خود در برابر بدافزارها استفاده می کنید, در واقع نرم افزارهای جاسوسی را هم شناسایی می کند یا خیر. اگر شما به رایانه ای برخورد کردید که در حال حاضر به شدت آلوده شده ، ترکیبی از برنامه های MalwareBytesو SuperAntiSpyware می تواند آن را کاملا تمیز کند.
SuperAntiSpyware پرتابل، نابودگر جاسوس افزارها
اسپای بات، ایمنی در برابر جاسوس افزارها
Scareware ها، باج گیرهای اینترنتی !
Scareware (باج افزار) نوع نسبتا جدیدی از حمله رایانه ای است. در این روش کاربر چیزی را که به نظر یک نرم افزار آنتی ویروس واقعی می رسد، دانلود می کند. پس از نصب این برنامه و اسکن رایانه، برنامه به شما خواهد گفت که کامپیوتر تان آلوده به صدها نوع ویروس است. برنامه هم تنها در صورتی می تواند رایانه شما را تمیز کند که شما برای نسخه کامل برنامه مقداری پول پرداخت کنید. البته، نرم افزارهای scareware چیزی بیش از یک بدافزار است. باج افزار کامپیوتر شما را تا زمانی که به طراح برنامه پول پرداخت نکنید به گروگان نگه می دارد. در اکثر موارد، شما نمی توانید آنها را از روی کامپیوتر خود حذف کرده و یا در برخی موارد حتی از کامپیوتر استفاده کنید.
اگر شما خواستید یکی از این نوع کامپیوتر های آلوده را درمان کنید، بهترین کار این است که این است که نام این برنامه مخرب را در گوگل جستجو کنید تا راه های حذف آن را پیدا کنید. اما استفاده از همان راه ترکیبی برنامه های MalwareBytes ، SuperAntiSpyware و شاید ComboFix در صورت نیاز می تواند مفید باشد.
اسب های تروجان، یک در پشتی درون سیستم شما!
اسب های تروجان ها برنامه هایی اند که در ظاهر به نظر می رسد در حال انجام کار بی ضرری هستند. اما در خفا دارای کدهای مخربی هستند که کار دیگری انجام می دهند. در بسیاری از موارد، تروجان ها یک در پشتی روی رایانه طعمه قرار می دهند که اجازه کنترل از راه دور کامپیوتر آلوده را به سازنده شان می دهند. یک کامپیوتر آلوده معمولا به صورت مستقیم یا به عنوان عضوی از شبکه رایانه های الوده به تروجان و یا دیگر برنامه های مخرب (botnet) مورد سوء استفاده قرار می گیرد. تفاوت عمده بین ویروس و تروجان این است که تروجان خود را تکثیر نمی کند. همچنین تروجان توسط کاربر به شکل ناآگاه نصب می شود.
هنگامی که کامپیوتر شما به تروجان آلوده شد، طراح تروجان می تواند از آن برای هر هدف بدی استفاده کند. مانند حملات DoS(denial of service) به یک وب سایت ، استفاده از پراکسی سرور برای مخفی کردن حملات، و یا حتی بدتر ، برای ارسال ده ها اسپم(هرزنامه). حفاظت در مقابل حملات تروجان ها، همانند روش حفاظت در مقابل ویروس هاست، مطمئن شوید که برنامه آنتی ویروس شما به روز شده است. هیچ گاه فایل ضمیمه مشکوک را باز نکنید،.و همیشه قبل از اینکه فایل کرک برای برنامه ای مثل فتوشاپ را دانلود و نصب کنید، به عواقب احتمالی اش خوب فکر کنید. چون اصولا فایل های کرک مکانی ایده آل و مکان مورد علاقه تروجان نویسان برای مخفی کردن تروجان است.
کرم ها ازطریق شبکه، سیستم ها را آلوده می سازند
کرم های رایانه ای از شبکه برای ارسال نسخه ای از خود به رایانه های شخصی دیگر استفاده می کنند. معمولا این کار با استفاده از نقص یک حفره امنیتی برای انتقال از یک رایانه به رایانه دیگر انجام می گردد، که اغلب به طور خودکار و بدون دخالت کاربر اتفاق می افتد. از آنجا که آنها به سرعت در حال گسترش در سراسر شبکه هستند و هر کامپیوتری را در مسیر خود آلوده می کنند ، از آنها به عنوان شایع ترین نوع بدافزارها یاد می شود. اگر چه هنوز بسیاری از کاربران به اشتباه از آنها به عنوان ویروس یاد می کنند.
برخی از معروف ترین کرم ها عبارتند از کرم ILOVEYOU که به عنوان ضمیمه ایمیل منتقل می شد. این کرم به شرکت های تجاری بیش از 5.5 میلیارد دلار خسارت وارد کرد. Code Red کرم معروف دیگری است که 359000 وب سایت را آلوده کرده و با کم کردن سرعت SQL Slammer ها برای یک دوره کوتاه ، سرعت جهانی اینترنت را کم کرد! و Blaster نوعی کرم بود که باعث راه اندازی مجدد کامپیوتر به طور مکرر می شد.
از آنجا که کرم ها معمولا از آسیب پذیری شبکه سوء استفاده میکنند ، آنها نوعی از بدافزار هستند و راه جلوگیری از حملات شان فعال و قفل کردن فایروال است. البته برای جلوگیری از حمله کرم ها هنوز هم توصیه می شود آنتی ویروس خود را همیشه به روز نگه دارید.
آیا از اینکه بالاخره توانستید راهی برای مقابله با scareware ها پیدا کنید خوشحالید؟آیا حالا هنگامی که کسی به اشتباه یک جاسوس افزار را ویروس می نامد تفاوتش را درک می کنید؟ به گمانم حالا کمی احساس امنیت بیشتری می کنید و بهتر می توانید نگهبان کامپیوترهای خود باشید!
مطلب از نگهبان دات کام
