پهنای باند
مخابراتی و ارتباطی، صحبت از عرض یا پهنای فیزیکی نیست. به عبارت دیگر برای انتقال اطلاعات بیشتر در یک واحد زمان (مثلاً ثانیه) نیازی به پهنتر کردن و یا عریض کردن محیط انتقال(مثلاً سیم یا فیبرنوی) نیست. در واقع در محیطهای مخابراتی این مودمها هستند که وظیفه رد و بدل کردن اطلاعات را به عهده دارند. به عبارت دیگر، هر چه توانایی مودم شما بیشترباشد، میتواند حجم بیشتری از اطلاعات را بر روی محیط انتقال جابهجا کند..البته در وسایل مخابراتی هم توانایی مودمها و هم توانایی محیطهای انتقال در حجم انتقال اطلاعات مؤثرند.
فکر کنم با این توضیحات، بیشتر متوجه اهمیت نقش مودم و توانایی محیط انتقال یا همان کابلهای مخابراتی در تبادل اطلاعات شده باشید. به عبارت دیگر اینکه اگر گاهی با یک مودم مثلاً 56k با سرعت52k به اینترنت وصل میشوید و گاهی با سرعت 49k، علاوه بر مودم به توانایی محیط انتقال نیز بستگی خواهد داشت.
آخرین نکته ضروری در این زمینه، واحد انتقال اطلاعات و ضرایب آن است. همان طور که میدانید واحد انتقال اطلاعات بیت در ثانیه است. در محیط تئوریک هر میزان پهنای باند را میتوانید متصور شوید. از یک بیت در ثانیه(1 bps) تا میلیونها بیت در ثانیه(Mbps) و یا بیشتر. اما در محیط عملی معمولاً با محدودیتهایی روبرو هستید. مثلاً شما نمیتوانید از یک شرکت ارائه دهنده خدمات پهنای باند (نظیر شرکت مخابرات ایران) درخواست پهنای باندی به میزان 913 Kbps کنید. کوچکترین واحد رایج پهنای باند 64K است و معمولاً شرکتهای مخابراتی جدولی را ارائه میدهند که نشان دهنده پهنای باندهایی است که امکان ارائه آن را دارند.

پهنای باند ورودی به ایران از دو منبع عمده تامین میشود: یکی ماهوارهها (از طریق ماهوارههای W۵، W۶ و اینمارست) و دیگری فیبر نوری (از ترکیه، فجیره و کویت).[نیازمند منبع] پهنای باند ورودی به ایران توسط شرکت ارتباطات زیرساخت تهیه میشود و قیمت فروش آن به شرکتهای ارائهکنندهٔ خدمات اینترنتی یکی از دلایل قیمت بالای دسترسی به اینترنت در ایران دانسته میشود[۱۲]. در اکتبر ۲۰۰۸ رئیس انجمن شرکتهای اینترنتی ایران اعلام کرد که کل پهنای باند وارد شده به ایران برابر با مجموع پهنای باند دو دانشگاه در سوئد است و برخی کارشناسان مشکلات شبکهٔ داخلی در ایران را در حدی میدانند که حداکثر سرعت مجاز برای دسترسی خانگی به اینترنت (که توسط سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی برابر با ۱۲۸ کیلوبیت در ثانیه معادل ۱۶ کیلوبایت در ثانیه تعیین شدهاست) را در درجهٔ کمتری از اهمیت در مورد محدودیت سرعت دسترسی قرار میدهند!
نرخ انتقال دادهها، سرعت انتقال دادهها (Data rate):
سرعتي كه يك مدار يا خط ارتباطاتي ميتواند اطلاعات را انتقال دهد، معمولا اين سرعت را برحسب بيت بر ثانيه (bps) اندازهگيري ميكنند.
ترافيك داده ها (Data traffic):
تبادل پيامهاي الكترونيكي، كنترلي و دادهاي در يك شبكه مي باشد. حداكثر ظرفيت ترافيك پهناي باند ارتباطي نام دارد كه بر اساس bps اندازهگيري ميشود.
انتقال داده ها (Data transfer):
جابجا كردن اطلاعات از يك واحد اطلاعاتي به واحد اطلاعاتي ديگر، يا بين واحدهاي يك كامپيوتر (مثلا از يك ديسك گردان به حافظه)، بين يك كامپيوتر و يك وسيله خارجي (مثلا بين فايل سرور و يك كامپيوتر در يك شبكه)، يا بين دو كامپيوتر جداگانه.
آزمايش پهناي باند (Bandwidth test):
آزمايشي كه سرعت اتصالات يك شبكه را تعيين مي كند. اين گونه آزمايشها، سرعت ارسال و دريافت را با ارسال يك سري بسته از طريق شبكه و اندازهگيري تعداد بسته هاي دريافتي در طي يك زمان معين تخمين ميزنند. (Throughput test هم گفته مي شود).
و در پایان آشنایی اجمالی با پهنای باند:
پهناي باند (Bandwidth):
ظرفيت انتقال دادهها، يا سرعت انتقال در يك سيستم ارتباطي ديجيتال كه برحسب بيت بر ثانيه اندازه گيري مي شود. پهناي باند از جمله واژه هاي متداول در دنياي شبكه هاي كامپيوتري است كه به حداكثر نرخ انتقال داده توسط يك اتصال شبكه و يا يك اينترفيس ، اشاره مي نمايد بعبارت ديگر پهناي باند به نرخ ارسال ديتا اشاره ميكند.